جنگ اپل با اپليکيشن‌هاي ايراني

شنبه 04 شهريور 1396

طي يکي دو سال گذشته بسياري از کسب‌وکارهاي اينترنتي نوپا و استارت‌آپي با موضوع نداشتن مجوز، شکايت و اعتراض از سوي رقباي سنتي يا فيلترينگ و مسدود شدن از سوي بخش‌هايي از حاکميت روبه‌رو بوده‌اند. هرچند به‌نظر مي‌رسيد به تدريج با قدرتمندتر شدن اين کسب‌وکارها و ايجاد زمينه براي شکل‌گيري نهادهاي صنفي اين فضا به سمت بهبود پيش برود اما جرياني که طي چند ماه اخير شرکت اپل ايجاد کرده، باعث بروز بحراني در فضاي کسب‌وکارهاي اينترنتي شده است.

  • 0



به گزارش اپليکيشن ايراني،  حذف يک به يک اپليکيشن‌هاي ايراني که طي يکي دو هفته گذشته شدت گرفته، باعث اظهارنظر مقامات دولتي هم در اين زمينه شده است. آذري‌جهرمي وزير جديد ارتباطات که حالا نشان داده به قدرت توييتر خوب واقف است، در چند توييت به اين موضوع واکنش نشان داده، از جمله روز پنج‌شنبه در توييتي با اشاره به سهم 11 درصدي اپل از بازار گوشي ايران نوشت که احترام به حقوق مصرف‌کننده امروزه يک اصل است که اپل رعايت نکرده است. او ادامه داد که اين موضوع را پيگيري حقوقي خواهد کرد. اما چرا اپل که به دنبال برجام مذاکرات مستقيمي را با برخي فروشندگان گوشي در ايران انجام داد و حتي افرادي را به تهران فرستاد و به خوبي در جريان محبوبيت محصولاتش در ايران است، چنين مسيري را در مقابل دارندگان محصولاتش در پيش گرفته است؟ ميلاد نوري، مدير يک شرکت توليد اپليکيشن به همراه دوستش مهدي بهرامي که طي روزهاي اخير کمپيني را در توييتر و برخي ديگر از شبکه‌هاي اجتماعي در اعتراض به اين اقدام اپل به راه‌انداخته‌اند، به «دنياي اقتصاد» مي‌گويد: در گذشته نيز شرکت اپل و حتي گوگل به‌طور مستقيم اجازه ارائه خدمات مالي و پرداخت به اپليکيشن‌هاي ايراني را نمي‌دادند اما برنامه‌نويسان ايراني با دور زدن آنها از آدرس و هويت يک شخص ديگر براي ثبت اپليکيشن در فروشگاه نرم‌افزار استفاده مي‌کردند.

به نوعي در گذشته اينکه آدرس يک فرد ثبت‌کننده اپليکيشن در خارج از ايران بود، براي تاييد آن کافي بود و چون در مرحله اول تاييد اپليکيشن برنامه‌نويسان امکانات پرداخت را غيرفعال مي‌کردند عملا مشکلي پيش‌نمي‌آمد اما اخيرا اپل به استناد يک قانون قديمي هر اپليکيشني را که به نوعي مربوط به يک کسب‌وکار ايراني باشد، حذف مي‌کند. به گفته ميلاد نوري هم اکنون اپل فقط به ايراني بودن اپليکيشن و ارائه خدمات از سوي آن توجه مي‌کند و طي يکي دو هفته اخير هر روز يک يا دو اپليکيشن ايراني حذف شده‌اند. هرچند چنين قانوني قطعا براي گوگل هم وجود دارد اما اپل بسيار سخت‌گيرانه‌تر عمل مي‌کند. به گفته نوري اگر گوگل چنين سخت‌گيري را انجام مي‌داد راه حل آن استفاده از جايگزين‌هايي مثل کافه بازار، مايکت و... بود اما راه‌حل‌هاي جايگزين اپل‌استور در ايران وجود ندارد. در واقع اگر اپل به يک اپليکيشن ايراني اجازه حضور در فروشگاه ندهد، تقريبا راه ساده‌اي براي نصب و استفاده از آن وجود نخواهد داشت و اين در حالي است که به گفته نوري کاربران اپل کمتر از اندرويد ولي جامعه‌اي تاثيرگذارترند.

تحريم اينترنتي

تحريم‌هاي اينترنتي اما چيز جديدي براي ايرانيان نبوده است. هرچند مردم عادي عموما با اين موضوع چندان روبه‌رو نشده‌اند اما سال‌هاست اغلب سرويس‌هاي اينترنتي که مهم‌ترين آنها در آمريکا هستند، تحريم‌‌هايي را عليه استفاده شهروندان ايراني از خدماتشان وضع کرده‌اند. بعد از برجام با توجه به عدم لغو تحريم‌هاي خود آمريکا اين بخش دچار تحول قابل‌توجهي نشد و همچنان شرکت‌هاي آمريکايي به شهروندان ايراني هيچ خدماتي ارائه نمي‌دهند. همين چند هفته قبل اعلام شد شرکت آمازون به‌خاطر فروش 300 دلار جنس به سفارت ايران احتمالا با جريمه‌اي بسيار سنگين روبه‌رو خواهد شد. حذف سايت‌هاي ايراني از فروشندگان دامنه‌هاي اينترنتي و فروشندگان فضا نيز سال‌هاست جزو تضييقاتي است که عليه کاربران ايراني اعمال مي‌شود.

اظهارنظر وزير ارتباطات در مورد اپل خيلي زود مورد توجه رسانه‌هاي خارجي قرار گرفت. نيويورک تايمز در گزارشي با اشاره به صحبت‌هاي جهرمي موضوع حذف اپليکيشن‌هاي ايراني را مورد توجه قرار داد. در گزارش نيويورک تايمز آمده است:‌ ايراني‌ها به رغم تحريم آمريکا ميليون‌ها گوشي آي‌فون از دبي و هنگ‌کنگ وارد کشور کرده‌اند و برنامه‌نويسان ايراني نيز هزاران اپليکيشن محلي براي هموطنانشان توليد کرده‌اند. اپل در حذف اپليکيشن‌‌‌‌‌ کسب‌وکارهاي اينترنتي توضيح چنداني ارائه نداده جز آنکه در پاسخ به اعتراض کسب‌وکارهايي که اپليکيشن‌هايشان حذف شده گفته است: بر اساس قوانين تحريم اپل اجازه انتشار يا اجازه کسب‌وکار به اپليکيشن‌هاي ايراني و برنامه‌نويسان ايراني ندارد. تام نيوماير يک سخنگوي اپل در گفت‌وگو با نيويورک تايمز تاييد کرده که اين پيام اپل است اما توضيح بيشتري درمورد آن نداده است.

حذف اپليکيشن‌ها هم اکنون به يکي از مهم‌ترين چالش‌هاي کسب‌وکارها تبديل شده چراکه بسياري از استارت‌آپ‌هاي ايراني هم اکنون روي جامعه دارنده محصولات اپل حساب باز کرده‌اند. حذف برخي اپليکيشن‌ها حالا باعث نگراني بسياري از ديگر کسب‌وکارهايي شده که اپليکيشن‌هاي آنها روي فروشگاه اپل هم قرار دارد. ميلاد نوري مي‌گويد: اگر دارندگان آي‌فون و آي‌پد از ابتدا مي‌دانستند که گوشي‌هاي اپل اجازه نصب اپليکيشن‌هاي ايراني را ندارند قطعا در خريد خود تامل مي‌کردند ولي الان که چند ميليون گوشي اپل در اختيار مردم است واقعا در کوتاه مدت نمي‌توان انتظار بازگشت مردم به سمت اندرويد را داشت. به گفته نوري از طرف ديگر کار براي کسب‌وکارها هم بسيار سخت است، فرآيند حذف اپليکيشن‌ها نه يکباره که تدريجي است و همين باعث ايجاد هراس بسياري شده و عملا هر کس اپليکيشن ايراني دارد منتظر است که اپل سراغش بيايد.

نوري درباره راه‌اندازي کمپيني که در فضاي مجازي در اعتراض به اين اقدام اپل انجام داده مي‌گويد: بازخورد اين حرکت ما با هشتگ StopRemovingIranianApps# بسيار خوب بود اما نکته اين است که بسياري از مردم عادي هنوز متوجه اين حرکت اپل نشده‌اند و اين انتظار هست که هر کسي که مي‌تواند به خصوص به زبان انگليسي، نسبت به اين اقدام اپل اعتراض کند. واکنش‌هايي که با همين هشتگ خطاب به اپل صورت گرفته قابل توجه است. يک کاربر به نام ياسر مي‌نويسد: سالي 100 دلار بهش مي‌ديم و چندين هزار دلار هم دستگاه‌هايش را مي‌خريم اما هر وقت اراده مي‌کند اپليکيشن‌هاي ما را حذف مي‌کند. يک کاربر ديگر با طنزي جالب اين پرسش را از دستيار صوتي اپل مطرح مي‌کند: سيري! چرا اپل اپليکيشن‌هاي ايراني را حذف مي‌کند؟ و سيري از پاسخ مي‌ماند.

ورج، تک کرانچ، بازفيد و تعدادي ديگر از سايت‌هاي اينترنتي مشهور نيز حالا بحث حذف اپليکيشن‌هاي ايراني از اپ‌استور را پوشش خبري داده‌اند. در همين حال آذري جهرمي در واکنش به گزارش نيويورک تايمز و صحبت‌هاي سخنگوي اپل آن را غير دقيق خواند. حرکتي که حالا هم وزير ارتباطات و هم برخي کاربران در توييتر ايجاد کرده‌اند فعلا چندان بزرگ نيست به خصوص از آن جهت که خود شبکه توييتر که شايد موثرترين رسانه بين‌المللي است در ايران فيلتر است. به نوعي فيلترينگ اين شبکه اجتماعي به ضرر کسب‌وکارهاي ايراني و کاربران ايراني شده است چون صداي بلندي از ايران توليد نمي‌کند. نکته ديگر اينکه بسياري از کسب‌وکارهاي ايراني هم فعلا از اظهار نظر درمورد حذف اپليکيشن‌شان خودداري مي‌کنند با توجه به اينکه شايد تصور مي‌کنند ممکن است در آينده اين مشکل بي‌سروصدا حل شود. در تازه‌ترين اقدام تعدادي از کاربران ايراني محصولات اپل با امضاي طوماري اينترنتي خطاب به تيم‌کوک مديرعامل اپل از وي خواسته‌اند روند حذف اپليکيشن‌هاي ايراني را متوقف کند.
 

تا کنون نظری ثبت نشده است . شما میتوانید اولین نفر باشد .